AI vào bệnh viện, bác sĩ có 'đồng nghiệp số'

AI hỗ trợ quản lý bệnh viện thông minh

Không chỉ là "công cụ hỗ trợ" đắc lực trong chẩn đoán sớm và điều trị cho bệnh nhân, AI còn trở thành trợ lý cho những nhà quản lý.

Tại Bệnh viện Bạch Mai, toàn bộ quy trình vận hành và quản lý được tối ưu hóa bằng Internet vạn vật (IoT), AI và big data, đem lại hiệu quả vượt trội so với mô hình truyền thống. Theo ông Đào Xuân Cơ - Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai, thay vì quy trình thủ công như trước, mọi thủ tục (đăng ký khám, lưu trữ kết quả xét nghiệm, kê đơn, thanh toán...) đều được số hóa và liên thông tự động.

"Với bệnh viện, việc triển khai hệ thống quản trị thông minh toàn quy trình không giấy tờ giúp toàn bộ quy trình hành chính, điều dưỡng, thuốc, xét nghiệm được tự động hóa và quản lý hiệu quả hơn. Thời gian qua, riêng nhờ chuyển đổi từ bệnh án giấy sang bệnh án điện tử, Bệnh viện Bạch Mai đã tiết kiệm được 100 tỉ đồng/năm".

Đặc biệt, ứng dụng Bach Mai Care đóng vai trò "trợ lý y tế số", cho phép đăng ký khám, chọn bác sĩ, thanh toán không tiền mặt và quản lý sức khỏe cá nhân - gia đình ngay trên điện thoại. Ứng dụng này giúp giảm tới 90% thời gian chờ đợi, thay đổi hành vi khám chữa bệnh từ thụ động sang chủ động, giảm áp lực cho khâu tiếp nhận.

Còn tại Bệnh viện Đa khoa Đức Giang, hiện nay bệnh viện này đã áp dụng AI trong việc soạn thảo văn bản để báo cáo, đọc tài liệu, cho ra các phác đồ gợi ý điều trị xem có đúng với các văn bản luật hiện hành và phù hợp với ca bệnh không...

Theo bác sĩ Lương Đình Trung - khoa khám bệnh Bệnh viện Đa khoa Đức Giang, một trong những việc AI "cố vấn" vô cùng hiệu quả là dự trù thuốc. "Tại bệnh viện, khoa dược sẽ gửi cho 33 khoa về nhu cầu thuốc của mỗi đơn vị, sau đó thu thập các phiếu của các khoa, tra bảng giá, lấy thông tin thuốc từ trên cổng dịch vụ công đưa vào văn bản. Mỗi quá trình này sẽ mất khoảng 2 tuần làm việc, nhưng khi áp dụng AI, "đồng nghiệp này" chỉ mất khoảng nửa ngày", bác sĩ Trung ví dụ.

Ông Nguyễn Văn Thường, nguyên Giám đốc Bệnh viện đa khoa Đức Giang, cho biết thêm AI còn hỗ trợ trong công tác quản lý như tham vấn xây dựng quy trình đấu thầu thuốc, vật tư, quy trình tuyển dụng, bổ nhiệm, kỷ luật cán bộ phù hợp với luật pháp hiện hành...

Ứng dụng AI từ trạm y tế

Từ trạm y tế đến bệnh viện tuyến chuyên sâu đều có thể dùng AI. AI không chỉ là công cụ công nghệ mà đang dần trở thành "cánh tay nối dài" giúp nâng cao chất lượng chuyên môn, rút ngắn thời gian xử trí và giảm khoảng cách tiếp cận dịch vụ y tế giữa các vùng miền.

Mới đây, trong lần khám sàng lọc bằng công nghệ của hệ thống AI ngay tại trạm y tế xã khiến ông Phạm Thế Kỷ (xã Phượng Dực, Hà Nội) - người phải đi lại thường xuyên lên Bệnh viện Tim Hà Nội để khám trong 15 năm qua - không khỏi bất ngờ và thấy hiệu quả.

Tại xã Phượng Dực, trạm y tế thông minh đang được xây dựng với việc ứng dụng công nghệ thông tin và AI vào khám chữa bệnh. Cán bộ y tế xã được cử tham gia các lớp tập huấn về công nghệ thông tin, kỹ năng kiểm soát dữ liệu y tế, phương pháp sử dụng các công cụ hỗ trợ chẩn đoán bằng AI.

Trạm Y tế xã Phượng Dực đã tiếp nhận và đưa vào vận hành AItriage - một nền tảng AI hỗ trợ sàng lọc và phân loại nguy cơ bệnh ngay từ những phút đầu bệnh nhân đến trạm y tế.

Công nghệ này đặc biệt hữu ích trong đánh giá sớm các trường hợp đau ngực, nhóm bệnh liên quan đến tim mạch - đây vốn là vấn đề tiềm ẩn nguy cơ tử vong cao nếu phát hiện và xử trí chậm. Theo bác sĩ Trần Huyền Trang - khoa cấp cứu và hồi sức tích cực Bệnh viện Đại học Y Hà Nội, AItriage đánh dấu bước tiến quan trọng trong phân tầng nguy cơ bệnh nhân cấp cứu.

Hệ thống có thể phân tích nhanh các dấu hiệu lâm sàng, đưa ra cảnh báo nguy cơ biến cố tim mạch dựa trên dữ liệu lớn, giúp bác sĩ có thêm căn cứ để quyết định kịp thời, rút ngắn đáng kể thời gian xử trí và hỗ trợ chuyển tuyến sớm.

Theo bác sĩ Đỗ Ngọc Ánh (Trạm Y tế xã Phượng Dực), công nghệ này đang từng bước giúp đơn vị xây dựng mô hình trạm y tế thông minh, hiện đại, gắn chặt với chuyển đổi số y tế cơ sở, giúp y tế cơ sở đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của người dân hơn.

AI "nhanh chân" vào bệnh viện ở Đà Nẵng

Bệnh viện Phụ sản - Nhi Đà Nẵng dự kiến triển khai hệ thống nuôi cấy phôi Time -lapse tích hợp camera và trí tuệ nhân tạo - Ảnh: CHÂU SA

Khi AI bước vào bệnh viện, câu chuyện không chỉ dừng ở số hóa hồ sơ mà bắt đầu chạm đến chuyên môn điều trị. Tại Đà Nẵng, một số cơ sở y tế đã và đang thử nghiệm vai trò của "đồng nghiệp số" trong hỗ trợ bác sĩ ra quyết định.

Ở Bệnh viện Đa khoa Gia Đình, nền tảng hồ sơ bệnh án điện tử được chuẩn hóa theo quy định Bộ Y tế là điều kiện để tích hợp các công cụ hỗ trợ lâm sàng. Trong quá trình chuyển đổi sang bệnh án điện tử chính thức từ tháng 10-2025, bệnh viện đồng thời phát triển hệ thống CDSS (Clinical Decision Support System) ứng dụng AI.

Theo giới thiệu, hệ thống này phân tích dữ liệu bệnh án, gợi ý hướng chẩn đoán, cảnh báo tương tác thuốc hoặc các nguy cơ có thể xảy ra dựa trên phác đồ và dữ liệu được lập trình sẵn. Vai trò của AI ở đây dừng ở mức hỗ trợ, không thay thế quyết định chuyên môn của bác sĩ.

Trong bối cảnh bệnh án điện tử đã liên thông với cơ quan bảo hiểm, việc tích hợp AI được xem như một bước tiếp theo trên nền hạ tầng số sẵn có, hướng tới chuẩn hóa quy trình và giảm sai sót hành chính lẫn chuyên môn.

Trong khi đó, tại Bệnh viện Phụ sản - Nhi Đà Nẵng, AI được định hướng ứng dụng vào lĩnh vực hỗ trợ sinh sản. Theo BSCKII Nguyễn Thị Phương Lê, Trưởng khoa hiếm muộn bệnh viện này, sắp tới đây đơn vị dự kiến triển khai hệ thống nuôi cấy phôi Time - lapse tích hợp camera và AI. Khác với cách đánh giá phôi theo từng mốc thời gian cố định, hệ thống này theo dõi sự phát triển của phôi liên tục 24/7. AI sẽ phân tích các chỉ số hình thái và động học để đưa ra gợi ý về phôi có tiềm năng làm tổ tốt hơn, giúp bác sĩ có thêm cơ sở tham khảo khi lựa chọn phôi chuyển vào buồng tử cung.

Hỗ trợ các bệnh viện miền Tây chẩn bệnh

Tại miền Tây Nam Bộ, một số bệnh viện lớn, đặc biệt là các bệnh viện tư, đã ứng dụng AI hỗ trợ y bác sĩ trong lĩnh vực chẩn đoán và thăm khám.

Tại Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ, lãnh đạo bệnh viện cho biết bước đầu đã đưa vào ứng dụng AI trong lĩnh vực chẩn đoán hình ảnh và giải phẫu bệnh lý. Việc đưa vào các ứng dụng này đã hỗ trợ đắc lực cho các y bác sĩ trong lĩnh vực chẩn đoán, tăng cường độ chính xác, hỗ trợ điều trị bệnh nhân tốt hơn.

Riêng Bệnh viện Phụ sản TP Cần Thơ mới đưa vào hoạt động hệ thống siêu âm AI Philips Affiniti 70. Theo đó, sức khỏe tim mạch của sản phụ đã được bảo vệ tốt hơn với sự xuất hiện của hệ thống siêu âm AI tại Bệnh viện Phụ sản TP Cần Thơ.

Lãnh đạo Bệnh viện Phụ sản TP Cần Thơ cho biết việc đầu tư thiết bị chẩn đoán hình ảnh thế hệ mới này không chỉ giúp rút ngắn thời gian thăm khám mà còn mang lại kết quả chính xác, giúp bệnh nhân yên tâm hơn trong quá trình điều trị, chăm sóc sức khỏe.